Araştırma
HASTANE  ENFEKSİYONLARINA  SOSYOMEDİKOJENİK  YAKLAŞIM:  MEDİKAL  ANTROPOLOJİK  BİR  ARAŞTIRMANIN  SONUÇLARI
Sociomedicogenic  Approach  to  Hospital-Acquired  Infections:Results  of  a  Medical  Anthropological  Research

Cilt 32, Sayı 4, Temmuz-Ağustos, 2017, Sayfa 308-315
Yazar
    Serhat  ERDAL
       Dokuz  Eylül  Üniversitesi  Tıp  Fakültesi  Halk  Sağlığı  AD.  Yüksek  Lisans  Öğrencisi
Yazar
    İzzet  DUYAR
       Prof.  Dr.,  İstanbul  Üniversitesi  Edebiyat  Fakültesi  Antropoloji  Bölümü  Öğretim  Üyesi
 
Bu dosya indirilemez.
 

Özet   Summary
Sağlık  ve  hastalıklarla  ilgili  konuların  incelenmesinde  sosyal/kültürel  etmenler  genellikle  ihmal  edilmiştir.  Sosyomedikojenik  yaklaşım  bu
eksikliğin  üzerine  giderek  sağlık  ve  hastalıkların  anlaşılmasında  biyolojik  bilgilerin  yanı  sıra  sosyal  ve  ekonomi  politik  etkenleri  de  birleştiren
bir  bakış  açısı  geliştirmiştir.  Bu  çalışmada,  günümüzün  önemli  bir  sağlık  sorunu  olan  hastane  enfeksiyonları  sosyomedikojenik  yaklaşımla
incelenmektedir.  Bu  yaklaşım  uyarınca,  hastaların  ve  refakatçilerin  kültürel  alışkanlıkları  ve  davranışlarından  başlayan  ve  ulusal  ve  küresel
ekonomi  politik  etkenlere  den  uzayan  bir  analiz  yapılmaya  çalışılmıştır.  Çalışma,  İstanbul’da  bulunan  iki  hastanenin  genel  cerrahi  servisinde
yatan  34  hasta  ve  31  refakatçiyle  yapılan  derinlemesine  görüşmelere,  mülakatlara  ve  gözlemlere  dayanmaktadır.  Yapılan  gözlemler
ve  ulaşılan  bilgiler,  hastanelerin  mekân  kullanımlarının  ve  fiziksel  imkânlarının  yeniden  ele  alınması  gerektiğini  ortaya  koymaktadır.
Hastane  enfeksiyonlarının  yayılımında  ve  engellenmesinde  şimdiye  dek  detaylı  bir  şekilde  incelenmeyen  refakatçiler  üzerinde  hassasiyetle  durulmalıdır.  Gerek  hastaların  gerekse  refakatçilerin  el  temizliği  ve  hijyeni  konusunda  eğitim  alma  noktasında  direnç  gösterdikleri  ve  sıvı
sabun  yerine  geleneksel  alışkanlıkları  olan  katı  sabun  kullanımında  ısrarcı  oldukları  tespit  edilmiştir.  Hastane  enfeksiyonlarının  yayılmasında
tıbbi  hatalar  da  önemli  bir  rol  oynamaktadır.  Neoliberal  politikalar  uyarınca  sağlık  hizmetlerinin  ticarileşmesi  bu  tip  hataların  artmasında  ana  etmen  olarak  karşımıza  çıkmaktadır.
Geliş  Tarihi  :  05.04.2017
Kabul  Tarihi    :  27.07.2017
  Social  and  cultural  factors  have  often  been  neglected  when  examining  the  issues  about  health  and  illnesses.  The  sociomedicogenic  approach  has
developed  on  this  deficiency  to  provide  a  perspective  that  combines  social  and  political-economic  factors  as  well  as  biological  knowledge  in  the
understanding  of  health  and  diseases.  In  this  study,  hospital  infections,  which  is  an  important  health  problem  in  today’s  world,  were  examined
by  sociomedicogenic  approach.  In  accordance  with  this  approach,  an  analysis  was  initiated  that  began  with  the  cultural  habits  and  behaviour
of  patients  and  hospital  attendants,  and  extended  to  national  and  global  political-economic  factors.  The  study  is  based  on  in-depth  interviews,
questionnaire  and  participating  observations  with  34  patients  and  31  hospital  attendants  in  the  general  surgery  services  of  two  hospitals  in
Istanbul.  Observations  and  information  received  from  questionnaires  reveal  that  hospitals’  use  of  space  and  their  physical  facilities  should  be
reconsidered  as  user-focused.  Careful  attention  should  be  paid  to  hospital  attendants  who  have  not  yet  been  examined  in  detail  on  the  spread
and  prevention  of  hospital-acquired  infections.  It  has  been  found  that  both  patients  and  hospital  attendants  insist  on  the  use  of  solid  soap  with
traditional  habits  instead  of  liquid  soap,  where  they  are  resistant  to  training  in  hand  washing  and  hygiene.  Medical  errors  also  play  an  important
role  in  the  spread  of  hospital-acquired  infections.  According  to  neoliberal  policies,  the  commercialization  of  health  services  is  the  main  factor  in
the  increase  of  such  mistakes.
Received  :  05.04.2017
  Accepted  :  27.07.2017


Anahtar  Sözcükler  /  Keywords
TR: hastane  enfeksiyonları,  iyatrojeni,  sosyomedikojenik  yaklaşım,  medikal/tibbi  antropoloji
EN: hospital-acquired  infectious,  iatrogenic  diseases,  sociomedicogenic  approach,  medical  anthropology